نصرت کریمی
روان شناسی زیستن و تداوم

نصرت کریمی یکی از چهره‌های چندوجهی و شگفت‌انگیز
فرهنگ معاصر ایران بود؛
بازیگر، کارگردان، مجسمه‌ساز، نویسنده و معلمی که «زیستن» را نه صرفاً ادامهٔ حیات، بلکه نوعی آفرینش مداوم می‌فهمید. اگر بخواهیم از منظر «روان‌شناسی زیستن و تداوم» به او نگاه کنیم، چند محور برجسته دیده می‌شود:

– تاب‌آوری خلاق
کریمی پس از ممنوعیت فعالیت هنری و حذف از سینما، فرو نریخت. انرژی خلاقه‌اش را به مجسمه‌سازی، آموزش و نوشتن منتقل کرد. این همان چیزی است که در روان‌شناسی امروز به آن:
– Creative Resilience
– یا «بازآرایی هویت پس از فقدان» می‌گویند.

– هویت سیال
بسیاری از انسان‌ها وقتی یک نقش اجتماعی‌شان از بین می‌رود، دچار فروپاشی هویتی می‌شوند.
اما نصرت کریمی هویت خود را به «یک حرفه» محدود نکرده بود.
او هنرمند بود، نه فقط فیلم‌ساز.
همین انعطاف، امکان تداوم روانی را فراهم کرد.

– طنز به‌عنوان مکانیسم بقا.
در آثار و شخصیت او طنزی تلخ اما زنده وجود دارد. طنز در روان‌کاوی می‌تواند مکانیسم دفاعی پخته‌ای باشد؛ راهی برای تحمل اضطراب، شکست و سرکوب بدون انکار واقعیت.

– پیوند با امر دستی و جسمانی.
مجسمه‌سازی برای او فقط هنر نبود؛ نوعی بازسازی رابطه با جهان بود. کار با دست، ماده و فرم، در بسیاری از نظریه‌های روان‌شناختی نوعی
بازیابی انسجام روانی محسوب می‌شود.

– تداوم از طریق انتقال تجربه.
او حتی وقتی امکان حضور رسمی در سینما را نداشت، آموزش می‌داد و روایت می‌کرد. انسان‌ها اغلب از طریق «اثرگذاری بر دیگری» احساس تداوم وجودی پیدا می‌کنند؛ چیزی نزدیک به مفهوم خلاقیت در اریک اریکسون.

در یک جمله:
نصرت کریمی نمونهٔ انسانی است که «حیات اجتماعی‌اش» محدود شد،
اما «قوهٔ زیستن» در او ادامه پیدا کرد.

«جامعه و سلامت روان »

در این جا نوشته ها و مطالب مرتبط با مباحث روان شناسی و روان پزشکی به اشتراک گذاشته می شود.

🆔 شناسه:
https://ble.ir/jamehvasalamtravan

سایت دکتر حمید یوسفی
روان پزشک
https://www.drhamidyousefi.com/