بازیگران واقعی، مداخلهٔ خارجی، و مسیر دشوار آزادی و دموکراسی

کاوه رستگار ـ آزادی و دموکراسی در ایران به‌احتمال زیاد نه سریع، نه کامل، و نه بی‌هزینه به دست خواهند آمد؛ بلکه مسیری دیرهنگام، تدریجی و ناقص خواهد داشت. نه منجی خارجی وجود دارد و نه قهرمان داخلی. مسیر واقع‌بینانه، فرسایشی و پرهزینه است، اما تنها مسیری است که با مختصات واقعی ایران هم‌خوانی دارد. سیاست، اگر قرار است به آزادی منتهی شود، باید دوباره از دل جامعه ساخته شود؛ نه از طریق توهم، نوستالژی، یا نسخه‌های ساده‌انگارانه و احساسی.